Protonentherapie als standaardbehandeling
Oogmelanoom is een zeldzame vorm van kanker. Enucleatie is lange tijd de standaard lokale behandeling geweest voor intra-oculaire tumoren. Sinds de toepassing van radiotherapie kan de meerderheid van de gevallen het oog behouden worden.
Radiotherapie (fotonen of protonen) is inmiddels de behandeling van eerste keus. Meeste patiënten worden behandeld met rutheniumbrachytherapie. Deze behandeling wordt gegeven in het LUMC. Wanneer deze behandeling niet geschikt is, word er uitgeweken naar externe protonen bestraling. Dit is wanneer technische plaatsing van een schildje niet mogelijk is door bijv. een tumor die te dicht bij de oogzenuw ligt of wanneer de tumor dikker is dan 7mm of een basis van meer dan 14 mm waardoor een schildje niet past.
Waar patiënten voor de komst van protonentherapie in Nederland naar Zwitserland moesten voor deze behandeling, kan dit sinds 2020 bij HollandPTC te Delft. Dit is het enige protonentherapiecentrum in Nederland dat oogmelanoom behandelt en doet in directe samenwerking met de afdeling Oogheelkunde en Radiotherapie van Leiden Universitair Medisch Centrum (LUMC) en het ErasmusMC. Dit heeft er niet alleen toe geleid dat patiënten die voorheen voor behandeling naar het buitenland reisden nu landelijk behandeld kunnen worden, maar ook tot een toename van het aantal behouden ogen in Nederland.